Over regenboogvlaggen en de vrijheid van kunst

Weblogbericht | 06-06-2014

Geschreven door Pieter Jan Kleiweg.

Is het de ironie van het lot? Juist op zaterdagochtend, 17 mei, breekt het koord van de vlaggenmast op de residentie. Terwijl ik op het punt sta de regenboogvlag in de top te hijsen.

Ik had de vlag in Nederland besteld om op 17 mei in Senegal de internationale dag tegen de homofobie te markeren.

Het wordt een race tegen de klok om de vlaggenmast te demonteren om er een nieuw koord op knopen. Het lukt nèt op tijd. Want op 17 mei hebben wij de Residentie opengesteld voor drie underground organisaties van homoseksuelen en lesbiennes.

Het is geen puur Nederlands evenement. Ook Amerikaanse, Belgische, Luxemburgse, Zuid-Afrikaanse, EU en VN-diplomaten zijn aanwezig.

Het debat

Wij bieden 50 homoseksuele mannen en vrouwen een discreet platform om onderling in debat te gaan. “Tegennatuurlijke handelingen tussen twee personen van dezelfde sekse” zijn namelijk strafbaar in Senegal.

Vele LGBT leiden in Senegal een dubbelleven. Ze zijn getrouwd, hebben kinderen. En niemand komt vrijwillig uit voor zijn of haar ware geaardheid.

Het debat is levendig. De sociale en publieke stigmatisering vinden de meeste aanwezigen nog zwaarder dan de strafrechtelijke criminalisering van homoseksualiteit. Een coming out leidt tot verstoting uit de familie en dikwijls ontslag, uit huis zetting en weigering van artsen om kwalen te behandelen. Homoseksualiteit is vies, en een groot taboe.

Volgens velen is de discriminatie de laatste 10 jaar stevig toegenomen in Senegal. Waarom? Er is groeiend verzet van conservatieve religieuze organisaties tegen de vermeende zondigheid van homoseksualiteit. Maar, en dat moeten wij ons beseffen, er speelt ook iets anders. De Westerse aandacht voor het LGBT-vraagstuk leidt tot een verscherpte tegenreactie in Afrika. Onze aandacht voor LGBT-rechten wordt hier door velen gelijkgesteld met “moreel-cultureel” imperialisme.
Het advies van onze gasten: help de LGBT-zaak, maar doe dat discreet. Geen publieke getuigenissenpolitiek. Want dat is contraproductief.

De wensboom

Na afloop van het debat hangen de deelnemers wenskaarten in de Baobab-boom in de tuin. Er zijn boodschappen van hoop. Maar ook aanklachten (“politie, wij willen niet meer worden verkracht”).



De ernst van het onderwerp wordt ons diezelfde dag duidelijk. Een kunstgalerie die een moedige expositie heeft over homoseksualiteit in Afrika wordt ’s nachts aangevallen door opstandige wijkgenoten die alle buitenverlichting slopen. In de media verschijnen waanzinnige artikelen over  “zondige vorm van vermeende kunst”.

De kunst is hier nog niet vrij. En de homoseksueel ook niet. Wij werken achter de schermen maar met de regenboogvlag fier in top.

Pieter Jan Kleiweg schreef over de situatie van LHBT in Senegal:

Over aids, residenties en betaalde seks

Over hengsten en pythons

Blijf op de hoogte:

  1. Weblogberichten ontvangen via rss

Reacties: